Varis damarında pıhtı; cilde yakın seyreden yüzeyel toplardamarlarda (özellikle varisli, genişlemiş damarlarda) kan pıhtısı oluşması durumudur. Tıp dilinde "yüzeyel ven trombozu" ya da iltihabi bir bileşeni varsa "tromboflebit" olarak adlandırılır. Genellikle varisli bir damarın üzerinde, ele gelen, kızarık, sıcak ve ağrılı sert bir kordon şeklinde fark edilir.
Yüzeyel ven trombozu çoğu zaman derin ven trombozu (DVT) kadar tehlikeli değildir ve genellikle akciğere pıhtı atması (emboli) riski düşüktür. Ancak pıhtı, yüzeyel sistemden derin toplardamar sistemine doğru ilerleyebilir; özellikle uyluk bölgesindeki büyük safen vende veya yaygın trombozda risk artar. Bu nedenle ağrı, kızarıklık ve sertlik varsa mutlaka değerlendirme yapılmalıdır.
Tedavi pıhtının yeri ve yaygınlığına göre planlanır. Hafif olgularda ağrı kesici/antiinflamatuar ilaçlar, kompresyon (varis çorabı) ve hareketin sürdürülmesi yeterli olabilir. Yaygın ya da derin sisteme yakın trombozlarda kan sulandırıcı (antikoagülan) tedavi gerekebilir. Tabloya yol açan varisin uygun şekilde tedavi edilmesi, pıhtının tekrarlamasını önlemede önemlidir; ayrıntılar için varis tedavisi sayfasına bakabilirsiniz.
Yüzeyel ven trombozunda akciğere pıhtı atma riski genellikle düşüktür. Ancak pıhtı derin toplardamara ilerlerse risk artar; bu yüzden değerlendirilmesi önemlidir.
Şikayetler genellikle birkaç hafta içinde geriler; sertlik ve renk değişikliği biraz daha uzun sürebilir. Süreç pıhtının yaygınlığına ve tedaviye göre değişir.
Altta yatan varis tedavi edilmezse tekrarlama olasılığı vardır. Varisin ameliyatsız yöntemlerle tedavisi tekrarı azaltır.
Yazan: Prof. Dr. Levent Oğuzkurt — Girişimsel Radyoloji Uzmanı
Son güncelleme: 22 Mayıs 2026